مهندسي خطوط راه آهن

1- تعريف و هدف:

كارشناسي ارشد مهندسي خطوط راه آهن يكي از گرايش­هاي دوره كارشناسي ارشد رشته مهندسي راه آهن- خط و سازه­هاي ريلي (خط و ابنيه) مي­باشد، كه مجموعه­اي است آموزشي- پژوهشي مركب از دروس نظري، كاربردي، آزمايشگاهي و برنامه تحقيقاتي در زمينه مهندسي خطوط راه آهن به منظور تربيت مهندسان متخصص در زمينه مذكور و ايجاد زمينه كافي براي درك، توسعه و انتقال دانش و فن لازم از آنچه كه در حال حاضر در مرزهاي علم و تكنيك در اين رشته­ها مي­گذرد و ارتقاء كيفي و كمي سطح صنعت مزبور با استفاده از اين انتقال دانش مهندسي.

هدف دوره كارشناسي ارشد مهندسي خطوط راه آهن تربيت افرادي است كه داراي توانايي­هاي لازم جهت درك بهتر مسائل برنامه ريزي و هدايت و طراحي و نظارت در پروژه­هاي تخصصي در زمينه راه آهن و خطوط ريلي مختلف و توان تحقيقاتي مناسب و كافي جهت حل مسايلي كه در اين زمينه با آنها روبرو مي­شوند، باشند. پروژه­ها و تحقيقات مذكور مي­توانند در زمينه­هاي رفتار سنجي روسازي و زيرسازي خطوط راه آهن، مديريت خطوط راه آهن، ساخت و اجراي خطوط و نظاير آنها در راه آهن­هاي معمولي، سبك، سريع­السير، برقي، شهري و مترو باشد. تربيت افرادي كه بتوانند در توسعه و گسترش دانش فني راه آهن در سطح آموزش عالي كشور موثر باشند، از جمله اهداف و دستاوردهاي مهم اين دوره مي­باشد.

2- ضرورت و اهميت:

با توجه به نقش بسيار زياد صنعت ريلي در توسعه، امنيت و اقتصاد كشور و با عنايت به ويژگي­هاي خاص اين صنعت و نظر به سرمايه گذاري­هاي عظيمي كه براي توسعه و رشد شبكه ريلي در راه آهن مترو اختصاص يافته است، لزوم و ضرورت اين دوره براي انتقال دانش فني لازم و آموزش و پژوهش جدي در اين زمينه آشكار بوده و از اولويت بسيار بالايي برخوردار است.

اهداف و فعاليت­هاي موضوع اين دوره كارشناسي ارشد بخش اساسي از موضوع كارشناسي مهندسي راه آهن- خط و سازه­هاي ريلي است كه تقارن آن در سطح تخصصي و ويژه­اي كه به دانش فني بالاتر نياز دارند و فراهم نمودن بستر مناسب جهت امكان پژوهش و تحقيق در اين صنعت و گسترش اين رشته در دوره­هاي آموزش عالي كه از اهميت زيادي برخوردار است، نقش عمده­اي را ايفا مي­كند.

3- نقش و توانايي:

فارغ­التحصيلان اين مجموعه زمينه­هاي علمي و فني كافي براي احراز مشاغل زير را دارند:

الف- همكاري با وزارتخانه­ها و سازمانهاي مسئول طراحي، ساخت، اجرا و نگهداري خطوط ريلي نظير وزارت راه و ترابري، وزارت صنايع و معادن، سازمان مديريت و برنامه ريزي، شهرداري­ها و شركت­هاي راه آهن­هاي شهري

ب- همكاري با مشاوران، پيمانكاران و سازندگان و ساير ارگان­ها و نهادهاي ذيربط جهت مشاركت در برنامه ريزي، طراحي و نظارت، ساخت و اجرا و نگهداري و مديريت طرح­ها و پروژه­هاي مرتبط با راه آهن.

ج- فعاليت در زمينه­هاي تحقيقاتي زيربنايي و كاربردي در امور مربوط به خطوط ريلي

د- همكاري با موسسات آموزشي و پژوهشي جهت ارائه دروس مهندسي خطوط راه آهن و نشر و گسترش دانش فني مربوط در سطح كشور.

4- شرايط پذيرش دانشجو:

دانشجويان اين رشته از طريق آزمون دوره­اي و از بين كارشناسان كليه رشته­هاي مهندسي راه آهن (خط و سازه­هاي ريلي (خط و ابنيه)، ماشين­هاي ريلي (جريه) و حمل و نقل ريلي (بهره برداري))، مهندسي عمران و مهندسي مكانيك انتخاب مي­شوند.

آزمون ورودي در سطح محتواي دروس دوره كارشناسي مهندسي راه آهن- خط و سازه­هاي ريلي تنظيم خواهد شد.

5- طول دوره و شكل نظام:

طول مدت لازم براي اتمام اين دوره 2 سال است. حداقل و حداكثر مدت مجاز براي اتمام اين دوره مطابق آئين نامه دوره كارشناسي ارشد مي­باشد. نظام آموزشي آن واحدي است و دروس نظري و سمينار و پايان نامه در 4 نيمسال ارائه مي­شود. زمان هر نيمسال 16 هفته است و مدت تدريس يك واحد نظري 16 ساعت و يك واحد عملاي 32 ساعت است.

6- تعداد واحدهاي درسي و پژوهشي:

تعداد واحدهاي درسي و پژوهشي اين دوره 32 واحد بشرح زير است:

دروس تخصصي اجباري                     16 واحد

دروس اختياري                              8 واحد

سمينار                                        6 واحد

پروژه و پايان نامه                            6 واحد

                                                جمع 32 واحد

تبصره 1: دانشجوياني كه برخي از دروس مورد نياز اين رشته را در دوره كارشناسي نگذرانده باشند، به تشخيص گروه آموزشي موسسه موظفند اين دروس را قبل از گذراندن دروس اصلي و تخصصي به صورت جبراني بگذرانند. به ازاي هر 12 واحد از دروس جبراني يك نيمسال تحصيلي به طول دوره دانشجو افزوده مي­شود. عناوين دروس جبراني در فصل دوم مشخص شده است.

تبصره 2: دانشگاهها مي­توانند برحسب نياز با تشخيص رو تاييد كميته تحصيلات تكميلي گروه و دانشكده يك يا چند درس مرتبط با اين گرايش را كه مفيد مي­دانند به مجموعه دروس اختياري اضافه نمايند.

7- مواد و ضرائب امتحاني:

مواد و ضرائب امتحاني به شرح زير مي­باشند:

1- زبان عمومي و تخصصي                                                     ضريب 2

2- رياضيات                                                                      ضريب 3

3- مكانيك جامدات (مقاومت مصالح- مكانيك خاك- تحليل سازه)       ضريب 4

4- طراحي سازه­هاي ريلي (پل­هاي راه آهن- ابنيه مسير)                   ضريب 2

5- طراحي خطوط راه آهن (زير سازي- روسازي)                           ضريب 2

6- طراحي مسير، اجرا و نگهداري خطوط راه آهن                           ضريب 2